Neidio i’r llywio Neidio i’r cynnwys Neidio i’r troedyn

Gwneud cais am Gredyd Cynhwysol

Mae’r cyngor hwn yn berthnasol i Cymru

Mae 4 cam i gael Credyd Cynhwysol. Bydd angen i chi:

  1. gasglu popeth fydd ei angen arnoch i wneud cais
  2. agor cyfrif ar-lein
  3. defnyddio’ch cyfrif i ddechrau cais
  4. trefnu cyfweliad yn y Ganolfan Gwaith o fewn 7 diwrnod i ddechrau’ch cais

Mae’n werth gwirio eich bod wedi bod drwy’r 4 cam – fel arall efallai na fyddwch yn gallu cael eich taliad Credyd Cynyhwysol.

Os ydych chi’n byw gyda’ch partner, fel arfer bydd angen i chi wneud cais gyda’ch gilydd – sef ‘cais ar y cyd’.

Os oes gennych chi broblemau yn defnyddio’r rhyngrwyd

Gallwch ond hawlio Credyd Cynhwysol ar-lein - does dim ffurflen bapur.
Os nad ydych chi’n hyderus yn defnyddio’r rhyngrwyd, gofynnwch i'ch cyngor lleol am gymorth i fynd ar-lein.

Efallai y byddwch yn gallu gwneud cais ar y ffôn neu’n bersonol yn hytrach nag ar-lein.

Bydd angen i chi ddweud wrth yr Adran Gwaith a Phensiynau pam na allwch wneud cais ar-lein, er enghraifft, os ydych chi’n cael problemau yn darllen neu’n ysgrifennu.

Cysylltwch â llinell gymorth Credyd Cynhwysol os ydych chi angen gwneud cais ar y ffôn neu’n bersonol. Gall rhywun arall ffonio ar eich rhan.

Llinell gymorth Credyd Cynhwysol (gwasanaeth llawn)
Ffôn: 0800 328 5644
Ffôn testun: 0800 328 1344
Ffôn (Cymraeg): 0800 012 1888
Dydd Llun i ddydd Gwener, 8am i 6pm

Mae galwadau i’r rhif hwn am ddim. Gorau oll os gallwch chi ffonio o'r rhif i chi ei roi i'r Adran Gwaith a Phensiynau wrth agor eich cyfrif Credyd Cynhwysol. Bydd llai o aros a byddwch yn cael eich trosglwyddo i'r un person i chi siarad ag ef yn ystod eich galwadau blaenorol. 

Gall y cais hwn gymryd hyd at 40 munud ar y ffôn.

Os nad oes gennych chi fynediad i’r rhyngrwyd

Gallwch ddefnyddio’r rhyngrwyd am ddim yn:

  • eich Canolfan Gwaith leol
  • eich cyngor lleol
  • eich llyfrgell leol

Gwneud cais ar yr adeg iawn

Fel arfer mae’n syniad da gwneud cais am Gredyd Cynhwysol cyn gynted ag y gallwch. O wneud hynny, byddwch yn cael eich taliad cyntaf yn gynt.

Os ydych chi wedi colli’ch swydd, efallai ei bod yn werth aros tan eich bod yn cael eich taliad terfynol o’r gwaith. Os ydych chi’n gwneud cais cyn hynny, bydd eich taliad olaf yn gostwng eich taliad Credyd Cynhwysol cyntaf.

Gall fod yn well o hyd i chi wneud cais am Gredyd Cynhwysol ar unwaith pe baech chi’ch gorfod disgwyl amser maith am eich taliad olaf neu os nad ydych chi’n disgwyl cael eich talu llawer. Cysylltwch â'ch Cyngor ar Bopeth agosaf os nad ydych chi’n siŵr pryd ddylech chi wneud cais.

1. Casglu popeth fydd ei angen arnoch chi i wneud cais

Bydd casglu eich holl fanylion ynghyd ymlaen llaw yn arbed amser i chi ac yn ei gwneud yn haws i chi wneud cais. Os ydych chi’n gwneud cais ar y cyd, bydd angen i’ch partner gael ei f/manylion hefyd.

Un o’r camau nes ymlaen yw mynd i gyfweliad Credyd Cynhwysol. Byddwch angen yr un manylion yn y cyfarfod hwnnw hefyd, felly mae’n syniad cadw popeth wrth law.

Byddwch angen manylion eich:

  • Rhif Yswiriant Gwladol
  • tai
  • incwm a chynilion
  • sefyllfa o ran gofal plant
  • budd-daliadau eraill, os ydych chi’n cael rhai

Gallwch argraffu ein rhestr wirio o'r pethau sydd eu hangen arnoch i wneud cais am Gredyd Cynhwysol [ 120 kb].

Eich rhif Yswiriant Gwladol

Mae eich rhif Yswiriant Gwladol i’w weld ar slip talu neu lythyr gan Gyllid a Thollau Ei Mawrhydi – ffoniwch linell gymorth Credyd Cynhwysol os na allwch ddod o hyd iddo.

Llinell Gymorth Yswiriant Gwladol Cyllid a Thollau Ei Mawrhydi ar gyfer gweithwyr ac unigolion
Ffôn: 0300 200 3500 (Dydd Llun i ddydd Gwener rhwng 8.00am a 5.00pm)
Ffôn testun: 0300 200 3519

Os nad oes gennych chi un, gwnewch gais am rif Yswiriant Gwladol yn GOV.UK.

Eich sefyllfa dai

Bydd angen i chi wybod:

  • eich cod post
  • y math o lety sydd gennych chi - er enghraifft rhentu preifat, tenantiaeth gyngor neu denantiaeth cymdeithas dai
  • faint o rent rydych chi’n ei dalu
  • unrhyw daliadau gwasanaeth rydych chi’n eu talu
  • cyfeiriad a rhif ffôn eich landlord

Dylai’r holl fanylion hyn fod ar eich cytundeb rhent – os nad oes gennych chi un, gofynnwch i’ch landlord am gopi neu am lythyr gyda manylion eich cytundeb.

Os ydych chi’n berchen ar eich tŷ eich hun, bydd angen i chi wybod:

  • eich cod post
  • eich taliadau morgais neu fenthyciad cartref misol
  • unrhyw daliadau gwasanaeth rydych chi’n eu talu

Eich incwm a chynilion

Byddwch angen manylion:

  • eich cyfrif banc, cymdeithas adeiladu, undeb credyd neu gerdyn Swyddfa’r Post – os nad oes gennych chi un, bydd angen i chi agor cyfrif neu ddefnyddio’r Gwasanaeth Eithrio Taliad
  • faint rydych chi’n ei ennill o weithio, fel slipiau talu diweddar, neu gyfrifon neu dderbynebau os ydych chi’n hunangyflogedig
  • unrhyw incwm nad yw’n dod o waith – er enghraifft, o gynllun pensiwn neu yswiriant
  • unrhyw arbedion a chyfalaf arall sydd gennych chi – er enghraifft, cyfranddaliadau neu eiddo nad ydych chi’n byw ynddo

Eich teulu

Bydd angen i chi wybod:

  • faint rydych chi’n ei dalu am ofal plant (os ydych chi am wneud cais am gostau gofal plant)
  • cyfeirnodau budd-daliadau plant

Mae cyfeirnodau budd-daliadau plant ar lythyron atoch am fudd-dal plant. Mae’r cyfeirnodau’n dechrau gyda ‘CHB’ ac yn cynnwys 8 rhif a 2 lythyren – fel hyn: ‘CHB12345678 AB’.

Ffoniwch y Swyddfa Budd-dal Plant ar 0300 200 3100 (ffôn testun 0300 200 3103) os ydych chi angen cymorth.

Budd-daliadau eraill rydych chi’n eu cael

Byddwch angen manylion unrhyw fudd-daliadau eraill rydych chi’n eu cael, gan gynnwys faint rydych chi’n ei gael.

Dylech ddweud wrth yr Adran Gwaith a Phensiynau os ydych chi a’ch partner yn cael unrhyw fudd-daliadau y mae’r Credyd Cynhwysol yn eu disodli. Fel arall, gallech gael y taliadau budd-daliadau anghywir a bydd yn rhaid i chi eu talu yn ôl i’r Adran Gwaith a Phensiynau.

Gordaliad yw’r enw ar hyn - dyma sut mae'r Adran Gwaith a Phensiynau yn delio â gordaliadau.

Ar ôl i chi ddechrau cael Credyd Cynhwysol, mae’n syniad cadarnhau a yw’ch taliadau budd-daliadau eraill wedi dod i ben. Os nad ydynt, dywedwch wrth yr Adran Gwaith a Phensiynau i sicrhau nad ydych chi’n cael gordaliad.

Llinell gymorth Credyd Cynhwysol (gwasanaeth llawn)
Ffôn: 0800 328 5644
Ffôn testun: 0800 328 1344
Ffôn (Cymraeg): 0800 012 1888
Dydd Llun i ddydd Gwener, 8am i 6pm

Mae galwadau i’r rhif hwn am dddim. Gorau oll os gallwch chi ffonio o'r rhif i chi ei roi i'r Adran Gwaith a Phensiynau wrth agor eich cyfrif Credyd Cynhwysol. Bydd llai o aros a byddwch yn cael eich trosglwyddo i'r un person i chi siarad ag ef yn ystod eich galwadau blaenorol. 

Os ydych chi neu’ch partner yn dal i gael taliadau Credyd Treth Plant neu Gredyd Treth Gwaith, bydd angen i chi ddweud wrth Cyllid a Thollau Ei Mawrhydi yn hytrach na’r Adran Gwaith a Phensiynau.

Llinell Gymorth Taliadau Credydau Treth Cyllid a Thollau Ei Mawrhydi
Ffôn: 0345 302 1429 (dydd Llun i ddydd Gwener rhwng 8.00am a 8.00pm; dydd Sadwrn rhwng 8.00am a 4.00pm)

2. Agor eich cyfrif ar-lein

Bydd angen i chi wneud cais am Gredyd Cynhwysol ar-lein ar GOV.UK.

Byddwch angen cyfeiriad e-bost er mwyn gwneud cais. Os nad oes un gennych, mae Which? yn rhoi cyngor ar sut i greu cyfeiriad e-bost.

Does dim angen i chi wneud cais mewn un tro – gallwch arbed eich cynnydd a dod yn ôl yn ddiweddarach. Ond mae’n syniad da gorffen cyn gynted ag y gallwch chi, gan na allwch ddechrau hawlio tan i chi gwblhau’r broses gyfan.

Os ydych chi’n gwneud cais ar y cyd

Bydd angen i chi a’ch partner agor cyfrifon at wahân.

Pan fyddwch chi’n agor cyfrif gofynnir i chi a ydych chi’n byw gyda’ch partner. Os ydych chi’n dweud eich bod chi, gallwch dderbyn ‘cod cyswllt’. Pan fo’ch partner yn agor ei gyfrif gall nodi’r cod cyswllt hwn er mwyn cyfuno ei gyfrif gyda’ch un chi.

Bydd y ddau ohonoch yn gallu mewngofnodi i’ch cyfrifon ar wahân.

3. Defnyddio’ch cyfrif i ddechrau hawlio

Mae hyn ar wahân i agor eich cyfrif. Mae’n syniad da dechrau hawlio cyn gynted ag y gallwch chi, gan y bydd yn golygu y byddwch yn cael eich taliad Credyd Cynhwysol yn gynt.

Mewngofnodwch i'ch cyfrif Credyd Cynhwysol gan ddefnyddio’r manylion a gawsoch wrth agor y cyfrif. Os nad ydych chi’n gallu cofio’ch manylion, cliciwch ar ‘Problemau yn mewngofnodi?’ i ofyn i’r Adran Gwaith a Phensiynau eu hanfon i’ch cyfeiriad e-bost.

Ar ôl i chi fewngofnodi, byddwch yn gweld rhestr o bethau i’w gwneud. Bydd angen i chi fynd drwy’r rhestr yn ateb cwestiynau am eich sefyllfa. Os ydych chi’n gwneud cais ar y cyd, byddwch yn gweld y rhestr o bethau sydd angen i’ch partner eu gwneud hefyd. Bydd yn rhaid iddo/i fewngofnodi i’w cyfrif i ateb rhai o’r cwestiynau.

Cadarnhau pwy ydych chi

Un o’r eitemau ar eich rhestr pethau i’w gwneud yw cadarnhau pwy ydych chi ar-lein’. Bydd hyn yn mynd â chi i system llywodraeth a elwir yn ‘Verify’ i gadarnhau pwy ydych chi.

Gall fod yn anodd llenwi hwn. Os ydych chi’n cael problemau, ewch yn ôl i’ch cyfrif Credyd Cynhwysol a chlicio ar ‘Dydw i ddim yn gallu gwneud hyn ar-lein.’ Gallwch osgoi’r cam hwn a chadarnhau pwy ydych chi yn y Ganolfan Gwaith yn lle.

4. Trefnu cyfweliad yn y Ganolfan Gwaith

Bydd angen i chi drefnu cyfweliad yn eich Canolfan Gwaith leol o fewn 7 diwrnod o wneud cais ar-lein. Os nad ydych chi’n trefnu cyfweliad mewn pryd efallai y bydd yn rhaid i chi ddechrau’ch cais am Gredyd Cynhwysol eto.

Dylech gael rhif ffôn er mwyn trefnu cyfweliad ar ôl i chi ymgeisio ar-lein. Byddwch angen eich rhif Yswiriant Gwladol pan fyddwch yn gwneud yr alwad.

Os na chewch chi rif ffôn, ffoniwch y llinell gymorth Credyd Cynhwysol i drefnu'ch cyfweliad.

Llinell gymorth Credyd Cynhwysol (gwasanaeth llawn)
Ffôn: 0800 328 5644
Ffôn testun: 0800 328 1344
Ffôn (Cymraeg): 0800 012 1888
Dydd Llun i ddydd Gwener, 8am i 6pm

Mae galwadau i’r rhif hwn am ddim. Gorau oll os gallwch chi ffonio o'r rhif i chi ei roi i'r Adran Gwaith a Phensiynau wrth agor eich cyfrif Credyd Cynhwysol. Bydd llai o aros a byddwch yn cael eich trosglwyddo i'r un person i chi siarad ag ef yn ystod eich galwadau blaenorol. 

Bydd y swyddog a fydd yn siarad â chi wrth i chi drefnu cyfweliad yn dweud ymhle y bydd eich cyfweliad a pha ddogfennau sydd angen i chi fynd gyda chi.

Ar ôl i chi drefnu’r cyfweliad byddwch yn gallu canfod y manylion yn eich cyfrif Credyd Cynhwysol ar-lein.

Cyn i chi fynd, edrychwch i weld sut gallwch chi baratoi ar gyfer eich cyfweliad.

Os nad ydych chi’n gallu mynd i’r cyfweliad yn y Ganolfan Gwaith

Dylech dal ffonio i mewn os bydd mynd i’r cyfweliad yn anodd i chi am eich bod yn sâl neu’n anabl. Gallwch ofyn i’r Ganolfan Gwaith newid pethau i’w gwneud yn haws i chi – gelwir hyn yn ‘addasiad rhesymol’. Er enghraifft, gallwch ofyn am ddehonglydd Iaith Arwyddion Prydain, neu i’r cyfweliad gael ei gynnal mewn lleoliad y gallwch ei gyrraedd yn hawdd.

Os yw’r Ganolfan Gwaith yn gwrthod gwneud newidiadau er mwyn ystyried eich salwch neu anabledd, gwiriwch a ydynt wedi methu â gwneud addasiad rhesymol. Os ydyn nhw wedi gwneud hyn, atgoffwch y Ganolfan Gwaith y gallai hyn fod yn wahaniaethu. Gallwch ystyried cymryd camau am y gwahaniaethu os na fyddant yn fodlon gwneud unrhyw beth o hyd.

Gwneud cais am Ostyngiad y Dreth Gyngor

Os ydych chi eisoes yn cael Gostyngiad y Dreth Gyngor, cysylltwch â’ch cyngor ar unwaith i ddweud wrthynt eich bod wedi gwneud cais am Gredyd Cynhwysol. Gofynnwch iddynt barhau i roi Gostyngiad y Dreth Gyngor i chi. Fel arall, efallai y byddant yn gorffen eich Gostyngiad y Dreth Gyngor i ben pan fydd yr Adran Gwaith a Phensiynau yn dweud wrthynt eich bod yn cael Credyd Cynhwysol.

Os yw’ch cais yn aflwyddiannus

Bydd yr Adran Gwaith a Phensiynau yn anfon llythyr atoch os yw’ch cais yn aflwyddiannus. Gallwch ofyn iddynt ailystyried y penderfyniad os ydych chi’n meddwl ei fod yn anghywir.
Os ydych chi’n cael trafferth byw ar beth sydd gennych chi, holwch pa gymorth a chefnogaeth ariannol arall y gallech chi eu cael.

A oedd y cyngor hwn yn fuddiol?
Pam nad oedd y cyngor yn fuddiol?
A oedd y cyngor hwn yn fuddiol?

Diolch i chi, cyflwynwyd eich adborth.