Neidio i’r llywio Neidio i’r cynnwys Neidio i’r troedyn

Trais ac ymosodiad rhywiol

This advice applies to Cymru

Darganfyddwch o ble fedrwch chi gael help os ydych chi wedi cael eich treisio neu wedi dioddef math arall o ymosodiad rhywiol.

Mae'r dudalen hon hefyd yn sôn am lurgunio organau rhyw merched a beth fedrwch chi ei wneud os ydych chi mewn perygl.

Beth yw trais rhywiol?

trais yn drosedd a dim ond dynion sy'n medru treisio'n rhywiol.

Caiff trais rhywiol ei ddiffinio fel treiddio'r fagina, y pen-ôl neu'r geg gan bidyn dyn, heb ganiatâd.

Mae heb ganiatâd yn golygu nad ydych wedi cytuno'n rhydd i gael cyfathrach rywiol. Ni fyddwch wedi rhoi'ch caniatâd os oeddech ar y pryd:

  • dan 13 oed
  • yn dioddef trais neu ymosodiad neu fygythiad o drais neu ymosodiad
  • os ymosodwyd neu gwnaed bygythiad o ymosodiad yn erbyn rhywun arall i'ch gorfodi chi i roi'ch caniatâd
  • yn cysgu, yn anymwybodol, roedd rhywun wedi rhoi cyffuriau i chi heb yn wybod i chi neu roeddech yn analluog oherwydd alcohol
  • oherwydd eich anabledd yn methu â chyfathrebu'r ffaith nad oeddech yn rhoi'ch caniatâd.

Mae i fyny i'r rheithgor benderfynu a ydych chi wedi rhoi'ch caniatâd ai peidio.

Beth yw ymosodiad rhywiol?

Mae ymosodiad rhywiol yn drosedd ac mae dynion a menywod yn medru ymosod yn rhywiol.

Mae ymosodiad rhywiol yn digwydd pan fydd rhywun yn eich cyffwrdd yn fwriadol heb eich caniatâd.

Riportio trais rhywiol neu ymosodiad rhywiol i'r heddlu

Efallai y bydd yn benderfyniad anodd i chi riportio'r mater i'r heddlu ac efallai y byddwch chi am gael cyngor arbenigol cyn penderfynu.

Holwch yng ngorsaf leol yr heddlu i weld os oes ganddyn nhw weithiwr arbenigol. Gofynnwch am gael siarad â Swyddog Cyswllt Troseddau Rhywiol (SOLO neu SOIT) sydd wedi eu hyfforddi'n arbennig.

Cael help arbenigol

Os nad ydych yn siwr beth ydych chi am ei wneud, gallwch fynd at ganolfan o'r enw SARC (Sexual Assault Referral Centre). Yn y SARC, gallwch roi datganiad, cael samplau fforensig wedi eu cymryd, derbyn cymorth meddygol (gan gynnwys profion am glefydau a drosglwyddir yn rhywiol a beichiogrwydd) a chyngor, heb orfod riportio'r mater i'r heddlu. Caiff y dystiolaeth fforensig ei storio yn y SARC oherwydd efallai y byddwch chi am riportio'r trais rhywiol i'r heddlu yn nes ymlaen. Dylech gael help gan SARC cyn gynted â phosib ar ôl yr ymosodiad fel bod modd cadw tystiolaeth bwysig. Gallwch eich cyfeirio'ch hun at SARC.

Gallwch hefyd gael help gan Gynghorydd Trais Rhywiol Annibynnol (ISVA) sy'n medru rhoi cyngor a chefnogaeth arbenigol. Efallai bod Cynghorwyr ISVA wedi eu lleoli mewn Canolfannau Cyfeirio Ymosodiadau Rhywiol lleol, mudiadau Rape Crisis neu orsafoedd yr heddlu.

Mae canolfannau Rape Crisis yn darparu amgylchedd diogel a chyfrinachol i fenywod a merched sydd wedi goroesi trais rhywiol, cam-drin rhywiol pan yn blant, aflonyddu rhywiol neu unrhyw fath o ymosodiad rhywiol. Gallwch ffonio'u llinell gymorth ar 0808 802 9999 am fanylion eich canolfan leol.

Gallwch chwilio fesul cod post i ddod o hyd i fanylion eich gwasanaethau Ymosodiad Rhywiol lleol a'ch SARC lleol ar www.nhs.uk.

Gwybodaeth bellach ar drais rhywiol

Mae gwybodaeth bellach ar drais rhywiol ac ymosodiad rhywiol ar gael ar wefan Rape Crisis ar www.rapecrisis.org.uk.

Mae Rights of Women yn cyhoeddi amrywiaeth o wybodaeth rad ac am ddim ar feysydd cyfraith ymosodiad rhywiol i gefnogi menywod trwy'r broses cyfiawnder droseddol gan gynnwys llyfryn manwl o'r enw 'From Report to Court - A handbook for adult survivors of sexual violence'  sydd ar gael ar eu gwefan ar www.rightsofwomen.org.uk.

Llurgunio organau rhywiol merched

Mae llurgunio organau rhywiol merched, torri organau rhywiol merched neu enwaediad yn arfer ble mae rhan o organau rhywiol merched, neu'r cyfan, yn cael eu tynnu dan orfodaeth. Nid oes unrhyw fanteision iechyd i'r weithdrefn hon i ferched na menywod, ac mae ganddi lawer o effeithiau corfforol a seicolegol niweidiol. Mae'r weithdrefn yn medru achosi gwaedu difrifol a phroblemau pasio dwr, ac, yn ddiweddarach, cymhlethdodau posib wrth eni plant a marwolaethau ymhlith babanod newydd-anedig

Mae'n drosedd o dan Ddeddf Llurgunio Organau Rhywiol Merched 2003 i:

  • lurgunio organau rhywiol merched yn y Deyrnas Unedig
  • fynd â merched Prydeinig neu ferched sy'n drigolion parhaol yn y Deyrnas Unedig dramor er mwyn llurgunio eu horganau rhywiol, waeth a yw'n gyfreithlon yn y wlad honno ai peidio
  • helpu llurgunio organau rhywiol merched dramor.

Os ydych chi'n amau bod merch neu fenyw mewn perygl, dylech gysylltu ag un neu fwy o'r mudiadau canlynol mor fuan â phosib:

  • yr Adran Gwasanaethau Cymdeithasol leol
  • Uned Amddiffyn Plant yr heddlu yn lleol
  • llinell gymorth yr NSPCC ar 0808 800 5000
  • FORWARD ar 0208 969 4000.

Os ydych yn poeni efallai eich bod mewn perygl o lurgunio organau rhywiol, dylech siarad â rhywun y gallwch ymddiried ynddynt fel athro neu athrawes neu nyrs yr ysgol. Mae help a gwybodaeth bellach ar gael ar wefan y Swyddfa Dramor a Chymanwlad ar www.fco.gov.uk.

Gallwch hefyd gysylltu â Forward ar 0208 969 4000 ac fe fydd yn medru darparu cymorth a chwnsela i ferched a menywod.

Camau nesaf

A oedd y cyngor hwn yn fuddiol?
Pam nad oedd y cyngor yn fuddiol?
A oedd y cyngor hwn yn fuddiol?

Diolch i chi, cyflwynwyd eich adborth.